TAKS: Taban Alanı Kat Sayısı anlamına gelir. Bir binanın taban alanının, arsanın en çok ne kadarını kaplayabileceğini gösterir.
KAKS: Kat Alanı Kat Sayısı demektir. “Emsal” ile aynı anlamdadır. Bir binanın kat alanları toplamının, arsa alanına göre en çok ne kadar olabileceğini gösterir.
TAKS ve KAKS (emsal) tapu parsel sorgulama işlemleri sırasında kontrol etmeniz gereken önemli değerlerdir. Özellikle yatırım amaçlı gayrimenkul alımlarından önce binanın arsası ve üzerine yapılabilecek yeni binanın maksimum kullanım alanını bilmek çok önemlidir.
TAKS nedir?
Taks, taban alanı kat sayısı teriminin kısaltmasıdır. Bir binanın taban alanının, bina arsası içinde en çok ne kadar yer kaplayabileceğini gösterir. Bir inşaatın maksimum taban alanı, imar planı üzerinde yazan taks değeri ile arsa metrekaresinin çarpımı ile bulunur. Örneğin bir imar planı üzerinde bir parsel için “taks = 0,2” ibaresini görülüyorsa, oraya yapılacak binanın tabanı arsa alanı x 0,2 değerini geçemez.
Örnek taks hesaplama
Taks değeri 0,2 olan 1500 metrekarelik bir arsa için taban alanı hesaplaması aşağıdaki gibidir.
| Taks | 0,2 |
| Arsa alanı | 1500 m2 |
| Bina taban alanı | 300 m2 |
Örnekteki arsaya inşa edilebilecek en geniş bina taban alanına ulaşmak için taks ve arsa alanı değerleri birbiri ile çarpılır: 0,2 x 1500 = 300 m2 değerine ulaşılır.
KAKS nedir?
Kaks, bir arsaya yapılabilecek toplam net inşaat alanını belirler. Kat alanı kat sayısı teriminin kısaltmasıdır. Kaks ve emsal aynı anlama gelir. Bir arsanın alanı ile imar planı üzerinde yer alan kaks değerini çarparak o arsaya yapılabilecek maksimum net metrekare inşaat alanı (yani dairelerin toplam alanı) hesaplanabilir.
Örnek KAKS hesaplama
Örneğin Karabağlar’da yatırım amaçlı aldığınız, 1500 m2 arsa üzerine inşa edilmiş bir binanın kentsel dönüşüm sonrasında yıkılınca arsasına maksimum kaç metrekare inşaat yapılabileceğini merak ediyorsanız aşağıdaki hesabı kullanabilirsiniz.
| Kaks | 2,07 |
| Arsa alanı | 1500 m2 |
| Net inşaat alanı | 3105 m2 |
Yukarıdaki hesapta Karabağlar'da 2018 yılı için geçerli kaks (emsal) değeri olan 2,07 ile arsa alanı çarpılır ve arsa üzerine 3105 m2 net inşaat alanı yapılabileceği görülür. Bu rakam kaks (emsal) hesabına girmeyen ortak alanlar dışarıda bıraktıktan sonra kalan yapılabilecek net inşaat alanıdır.
Emsal ne demek?
Emsal: Gayrimenkul alanında “Kaks” ile birebir aynı anlama gelir. Örneğin “Kadıköy’de 2,07 emsal var” demek, 1000 metrekarelik bir arsa üzerine en fazla 1000 x 2,07 2070 metrekarelik net inşaat alanı yapılabilir anlamına gelir. Kadıköy kaç emsal ? gibi sorularınız için
Taks kaks değerleri tapu sorgulama yaparken neden önemli?
Yukarıdaki örnekte de aktardığımız gibi, özellikle yatırımlık bir ev alıyorsanız arsa payı ve üzerine ileride yapılabilecek binanın net inşaat alanı yatırımınızın getirisini doğrudan etkileyecektir. Ayrıca, satın alacağınız evin imar planına uygun şekilde yapılmış ve tapusunun sorunsuz olması kontrol edilmesi gereken noktalardır.
